کلیاتی در راستای شناسائی محصول
و ارتباط منطقی آن با زنجیره تولید
مقدمه
اصل پیشگیری بیماری و رجحان آن به درمان موضوعی است که همگام با پیشرفت در علوم باعث اهمیت فوق العاده در بکارگیری بهداشتی گردیده است، آمار و ارقام ارائه شده توسط کارشناسان و متخصصین در مورد بیماریهای حاصله بر اثر استفاده از لوازم غیر بهداشتی ضرورت اهمیت کاربرد انواع بهداشتی اینگونه محصولات را به وضوح نشان می دهد. به ویژه در این زمان که آلودگیها بر اثر کثرت جمعیت، بیماریهای جدید نامناسب و هزاران علل اجتماعی دیگر سیر صعودی یافته است. به همین علت نیز همه روزه شاهد روند فرایند مصرف محصولات بهداشتی می باشیم.
توجه به امر بهداشت در جامعه نشانه پیشرفت و تمدن تلقی می شود و در جهت ترویج بهداشت موضوع پیشگیری به عنوان یک اصل مسلم مطرح می گردد و با استفاده از وسایل بهداشتی دلیره شیوع بیماریهای گوناگون در نیم قرن گذشته مؤثر قرار گرفته، استفاده از محصولات بهداشتی بوده است. در طی دو دهه، گذشته تولید انبوه و انتخاب مواد اولیه طبیعی و لرزان بهای تمام شده را به نحو چشمگیری کاهش داده و در نتیجه استفاده از محصولات بهداشتی به طور روز افزون جهت عموم مردم امکان پذیر گردیده است و با گذشت زمان و بالا رفتن سطح آگاهی ها مصرف و محصولات بهداشتی جنبه ضروری به خود گرفته و هم اکنون در این رشته از صنایع سرمایه گذاریهای قابل توجهی بکار گرفته شده است و گذشته از اینکه ظرفیتهای فعلی پاسخگوی نیاز نمی باشد در سنوات گذشته در حال بخشی از تولیدات به منظور لرزی به خارج از کشور صادر می گردد.
1-2 تعریف، ویژگیها و مشخصات فنی محصول
هر محصول ویژگیها و مشخصات خاصی دارد که پیش از هر گونه بررسی فنی و مالی طرح، لازم است این خصوصیات به درستی شناخته شوند. شناخت صحیح مشخصات و انواع مختلف محصول بدون تردید، راهنمای مناسبی جهت تصمیم گیری های لازم در انتخاب روش و عملیات تولید و محاسبات بعدی مورد نیاز خواهد بود. در این ارتباط یکی از مؤثرترین روشهای قابل استفاده به کارگیری استانداردهای مدون ملی و جهانی هر یک از محصولات می باشد. علاوه بر این جهت بررسی بازار لازم است که شماره تعرفه گمرکی (نامگذاری بروکسل) محصولات نیز مشخص گردد تا درباره روند واردات و صادرات محصول و مقررات آن شناخت لازم حاصل شود.
در این بخش نام و کاربرد، طبقه بندی، مشخصات فنی، بسته بندی، شماره تعرفه گمرکی و استانداردهای محصول مورد بررسی قرار خواهد گرفت.
1-1-2 نام کاربرد محصول
محصول تولیدی این واحد دستمال کاغذی رولی بوده و جهت مصارف بهداشتی کاربرد دارد جنس این دستمال از نوعی کاغذ مخصوص تولید شده از الیاف سلولزی و ضمیر کاغذ می باشد.
2-1-2 طبقه بندی محصول
محصول به صورت بسته بندی رول تهیه می شود که وزن هر بسته حدود 300 گرم می باشد.
ضخامت کاغذ تیشو هر رول تقریباً 10 سانتیمتر می باشد. هر جفت رول در یک نایلون پلی اتیلن بسته بندی می گردد. که طول آنها تقریباً 22 سانتیمتر می باشد. این نوع صنعت جزء صنعت، جزء صنایع بسته بندی می شود و محصول تولیدی هر جزء دستمال کاغذی حوله ای می باشد که برای استفاده بهداشتی به کار برده می شود.
3-1-2 ویژگیها و مشخصات فنی محصول
ویژگیهای فنی محصول؛ نرم و لطیف و یکنواخت باشد دو برابر کشش، مقاومت مناسب داشته باشد. از نظر ابعاد مناسب باشد و نیز قابلیت جذب آب را داشته باشد. ویژگیهای شیمیایی محصول؛ از لحاظ میکروبیولوژی استاندارد بوده و لکه بر باشد و از الیاف طبیعی سفید رنگ تهیه گردد.
4-1-2 بسته بندی محصول
محصول تولیدی پس از اتمام مراحل و برش به عرض مناسب رول پیچی می گردد. برای بسته بندی کالا تعداد دو عدد از رولهای تولیدی داخل پوشش پلی اتیلن قرار گرفته، سپس هر 12 جفت آن در یک کارتن مقوایی سه لایه بسته بندی و آماده ارائه به بازار مصرف می گردد.
ابعاد هر رول تولید شده 1223 سانتیمتر و کارتن مقوایی که برای بسته بندی نهایی مورد استفاده قرار میگیرد دارای ابعاد سانتیمتر خواهد بود.
5-1-2 شماره تعرفه گمرکی
در دادوستدهای بین المللی جهت کدبندی کالاها در امر صادرات و واردات و تعیین حقوق گمرکی و سود بازرگانی، بیشتر از دو نوع طبقه بندی استفاده می شود. یکی از این طبقه بندیها نامگذاری بروکسل و دیگری طبقه بندی مرکز استاندارد تجارت بین المللی میباشد.
روش طبقه بندی مورد استفاده در بازرگانی خارجی ایران، طبقه بندی بروکسل است که بنا بر نیازها و کاربردهای خاص موجود، بعضاً تقسیم بندیهای بیشتری در زیر تعرفه ها انجام گرفته است.
در جدول (1-2) شماره تعرفه گمرکی، کد سیستم هماهنگ شده (زیر تعرفه) نوع کالاها، حقوق گمرکی، سود بازرگانی و شرایط ورود محصول درج گردیده است.
جدول (1-2) مشخصات گمرکی کالا
شماره تعرفه
کد سیستم هماهنگ شده
نوع کالا
حقوق گمرکی
سود بازرگانی
شرایط ورود
18/48
10/4818
کاغذ توالت، دستمال کاغذی، دستمال پاک کردن آرایش، دست پاکن از ورقه های الیاف سلولزی
15
15
*
* ورود کالا ممنوع می باشد.
6-1-2 استاندارد محصول
جهت جلب اعتماد مصرف کنندگان محصول تولیدی و نیز رعایت کلیه نکات مربوط به کنترل کیفیت محصول، توجه به استانداردهای موجود ضروری است. به طور کلی در مورد هر محصول، استانداردهای مختلف ملی و بین المللی وجود دارد. استانداردهای ملی توسط مؤسسه استانداردها و تحقیقات صنعتی ایران تهیه میگردد و کلیه تولیدکنندگان محصول ملزم به رعایت این استانداردها می باشند. با توجه به اینکه مؤسسه استاندارد از اعضاء سازمان بین المللی استاندارد (LSO) می باشد و از آخرین پیشرفت های علمی و فنی و صنعتی جهان استفاده می نماید، همچنین شرایط کلی و نیازمندیهای خاص کشور را مورد توجه قرار می دهد، استانداردهای ذکر شده در این مورد مطابق با استانداردهای جهانی بوده و کاملاً قابل قبول و لازم الاجراء است.
در جدول (4-2) نوع، شماره و موضوع استانداردهای یافت شده برای محصول تولیدی درج شده است.
جدول (2-2) فهرست موضوعی استانداردهای محصول تولیدی
ردیف
نوع استاندارد
شماره استاندارد
موضوع استاندارد
1
ملی ایران
2420
ویژگیهای کاغذ توالت
2
ملی ایران
627
ویژگیهای دستمال کاغذی
2-2 کالاهای قابل جانشینی
دستمال کاغذی تولید شده در این واحد به عنوان یک کالای نهایی برای مصارف بهداشتی و مختلف و خشک کردن دست و صورت کاربرد دارد. بسته به نوع کاربرد انواع دستمالهای کاغذی جیبی و جعبه ای در ابعاد مختلف، حوله و دستمالهای پارچه ای می توانند به عنوان کالای قابل جانشینی محصول عنوان گردند.
3-2 بررسی بازار و قیمت فروش
ویژگیهای بازار محصول و سهم قابل کسب یک واحد تولیدی در بازار مصرف کالا، در تصمیم گیری برای احداث واحد مزبور و انتخاب ظرفیت آن نقش عمده ای را ایفا می نماید. در این ارتباط مهمترین پارامترهای قابل بررسی پتانسیل تولید موجود و آتی کشور، میزان مصرف (نیاز) بازار، میزان واردات و امکانات صادرات محصولات واحد، کانونهای مصرف و چگونگی رشد آنها می باشد.
در این قسمت مسائل فوق الذکر در ارتباط با امکانات فروش محصول جهت ارزیابی نهایی شاخصهای اقتصادی واحد مورد بررسی و ارزیابی قرار میگیرد و سپس قیمت فروش محصول بر مبنای نرخهای رسمی بازار ارائه خواهد گردید.
1-3-2 بررسی روند مصرف
با افزایش سطح آگاهی مردم و گسترش فرهنگ بهداشتی روند مصرف سرانه انواع دستمالهای کاغذی رو به افزایش می باشد. از طرف دیگر افزایش جمعیت نیز در بالا بردن میزان نیاز داخلی کاملاً مؤثر می باشد. نیاز به این کالا با توجه به ممنوع بودن واردات تماماً از تولیدات داخلی و تولید کننده تأمین می گردد. در حال حاضر حدود 90 واحد فعال در این زمینه در داخل کشور وجود دارد که مجموع ظرفیت اسمی آنها حدود 43076 تن در سال برآورد می گردد.
2-3-2 بررسی روند واردات و صادرات
این محصول یکی از اقلام صادراتی بوده و طی سال 1375 بر اساس سالنامه آمار بازرگانی منتشره از سوی اداره گمرکات کشور حدود 231 تن انواع محصول به کشورهای عمدتاً همسایه صادر گردیده است.
واردات محصول به کشور ممنوع می باشد. با توجه به امکانات خوب و مزایای نسبی این صنعت در کشور ایران توانایی صادراتی این محصول خصوصاً به کشورهای همجوار بسیار بالا مناسب می باشد در صورت افزایش نسبی کیفیت با افزایش صادرات این محصول سودآوری مطلوبی برای واحدهای تولید کننده حاصل خواهد گردید.
3-3-2 بررسی قیمت فروش محصول مشابه
پارامترهای مختلفی بر قیمت فروش محصول مؤثر خواهند بود که برخی از پارامترهای مهم در زیر شرح داده شده است:
1- قیمت مواد اولیه مصرفی که یکی از مهمترین هزینه های متغیر تولید می باشد و نقش عمده ای را در تعیین قیمت تمام شده محصول دارد.
2- منطقه جغرافیایی احداث واحد به خصوص از لحاظ دسترسی به منابع تأمین مواد اولیه و کانون های مصرف محصول، هزینه های مربوط را تحت تأثیر قرار خواهند داد.
3- نوع تکنولوژی مورد استفاده از طریق تأثیر بر سرمایه گذاری، کیفیت محصول تولیدی و میزان ضایعات و بر قیمت فروش محصول مؤثر خواهد بود.
4- هزینه نیروی انسانی مورد نیاز تأثیر مستقیم در هزینه های متغیر تولید و قیمت تمام شده محصول دارد.
5-ظرفیت تولید واحد بر روی قیمت فروش محصول مؤثر است. به این ترتیب که افزایش ظرفیت تولید از طریق سرشکن نمودن هزینه های سربار باعث کاهش قیمت تمام شده محصول دارد.
با توجه به نکات فوق، قیمت فروش محصول تولید شده علاوه بر اینکه می بایست هزینه های تولید را تأمین نماید، باید در حدی باشد که بتوان سهمی از بازار را بدست آورد.
همچنین در صورتی که صادرات محصول تولیدی نیز مد نظر قرار گیرد، قیمت گذاری باید به نحوی باشد که رقابت با تولیدکنندگان خارجی امکان پذیر باشد. با توجه به استعلام قیمت انجام شده محصول داخلی به قیمت 16000 ریال به ازای هر کیلوگرم دستمال کاغذی بهداشتی در بازار داخلی به فروش می رسد.
نتیجه گیری
با توجه به روند صعودی نیاز داخلی و امکان مطلوب صادراتی محصول تولیدی این واحد سرمایه گذاری جهت احداث واحدهای تولید دستمال کاغذی منطقی به نظر می رسد.